Η βία μέσα στην οικογένεια αποτελεί πρώτιστα, καταστρατήγηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Είναι ένα φαινόμενο με δυσμενείς επιπτώσεις σε ατομικό και κοινωνικό επίπεδο. Επιφέρει αρνητικές συνέπειες στη σωματική και ψυχική υγεία του θύματος, συντελεί στον κοινωνικό αποκλεισμό του, ενώ μπορεί να έχει αρνητικές προεκτάσεις και
για τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας. Επίσης είναι ένα διαπολιτισμικό, διαχρονικό φαινόμενο και δεν διαλέγει κοινωνικές τάξεις. Στην Ελλάδα, το ποσοστό της βίας μέσα στην οικογένεια δεν μπορεί να υπολογιστεί, γιατί ένα μεγάλο ποσοστό γυναικών που κακοποιείται φοβάται να το καταγγείλει. Περίπου μόνο 1 στα 20 περιστατικά καταγγέλλεται στην Αστυνομία.
Η ενδοοικογενειακή βία έχει 95 έως 99 τοις εκατό θύματα γυναίκες, χωρίς να αποκλείεται να κακοποιηθεί και κάποιος άνδρας. Επειδή όμως οι άνδρες είναι πιο δυνατοί συνήθως, μπορούν να αμυνθούν καλύτερα και να προκαλέσουν μεγαλύτερο κακό.
Και τα παιδιά πέφτουν συχνά θύματα βίας όταν οι γονείς διασταυρώνουν τα πυρά τους. Μια σημαντική μελέτη σε περισσότερα από 900 παιδιά κακοποιημένων μητέρων, αποκάλυψε ότι σχεδόν το 70 τοις εκατό των παιδιών ήταν θύματα και αυτά σωματικής κακοποίησης ή παραμέλησης.
Γιατί λοιπόν οι άνδρες χτυπούν; Διότι έχουν μυϊκή δύναμη, συνήθως είναι πιο μεγαλόσωμοι και επειδή μπορούν. Θεωρούν ότι με την άσκηση βίας θα διατηρήσουν την εξουσία και τον έλεγχο σε μια σχέση. Επίσης το οποιοδήποτε χτύπημα κατά των οικείων τους, δεν το εκλαμβάνουν σαν βία, αλλά σαν συνέτιση.
Ο Κύκλος της βίας.
Ξεκινάει συνήθως με λεκτική ένταση και όταν αυτή γίνει αφόρητη τότε ο άνδρας – συνήθως – ξεσπά σε σωματική βία. Μετά από αυτό οι εντάσεις πέφτουν και οι δύο σύντροφοι προσπαθούν να βρουν την ισορροπία τους. Ο άνδρας συνήθως γίνεται πολύ τρυφερός, προσεκτικός (για κάποιο χρονικό διάστημα) και ενίοτε με την αγορά ενός δώρου προσπαθεί να φέρει την ειρήνη, αφού πρώτα υποσχεθεί ότι δεν θα συμβεί ποτέ ξανά κάτι τέτοιο. Και το εννοεί εκείνη την στιγμή. Οι γυναίκες στον αντίποδα, νιώθουν υπεύθυνες και ένοχες για το συμβάν. Κατηγορούν τον εαυτό τους που προκάλεσαν την οργή του συντρόφου τους και στο τέλος δικαιολογούν την κατάσταση και αποδίδουν την βίαιη συμπεριφορά σε εξωγενείς παράγοντες όπως η ένταση στην δουλειά και τα οικονομικά προβλήματα.
Δεν υπάρχει όμως καμία απολύτως δικαιολογία για την βία. Και αυτό πρέπει να γίνει πλήρως κατανοητό. Όσο πιο ελαστικός είναι κάποιος στην βία, τόσο χειρότερη γίνεται. Η περίοδος του «μήνα του Μέλιτος» μικραίνει, οι ξυλοδαρμοί γίνονται πιο συχνοί και πιο σοβαροί και πολλές φορές κινδυνεύει η ζωή του κακοποιημένου ατόμου.
Συχνά γεννάται η ερώτηση: «Γιατί οι κακοποιημένες γυναίκες μένουν στην σχέση “;
- Για να αποφευχθεί περισσότερη βία. Μια κακοποιημένη γυναίκα φοβάται να φύγει γιατί αυτό προκαλεί συχνά περισσότερη βία. Έρευνες δείχνουν ότι όταν μία γυναίκα αφήσει τον θύτη της βρίσκεται σε μεγάλο κίνδυνο τόσο η ίδια όσο και τα παιδιά της και τα άλλα μέλη της οικογένειας, γιατί δέχεται απειλές και πρέπει να ζει με τον δυσβάστακτο φόβο ότι κάτι κακό θα τους συμβεί και θα είναι υπεύθυνη αυτή.
- Ντροπή. Μια κακοποιημένη γυναίκα νιώθει ντροπή να φύγει. Δέχεται πιέσεις από την κοινωνία, για να κρατήσει την οικογένεια της ενωμένη “με κάθε κόστος”.
- Η έλλειψη υποστήριξης. Τα θύματα συχνά αισθάνονται ότι κανείς δεν τους πιστεύει και τους κατανοεί, αφού ζουν συχνά απομονωμένα γιατί ο σύντροφος τους τους έχει απαγορεύσει τις κοινωνικές επαφές.
- Αγάπη. Μια γυναίκα ελπίζει ότι ο σύντροφος της θα αλλάξει αν του δείξει μεγάλη αγάπη και κατανόηση.
Αν μας συμβεί τι κάνουμε;
- Φεύγουμε από την πρώτη φορά που σηκώσει ο άλλος χέρι επάνω μας. Αφού το έκανε μία φορά θα το ξανακάει σίγουρα. Δεν περιμένουμε να επαναληφθεί λοιπόν.
- Ζητάμε βοήθεια από τους ειδικούς. Αυτό θα προστατεύσει τόσο εμάς όσο και τα παιδιά μας, αν υπάρχουν.
- Κατανοούμε ότι δεν έχουμε εμείς καμία ευθύνη για τις πράξεις του θύτη, ούτε τις έχουμε προκαλέσει εμείς. Κανείς μα κανείς δεν έχει δικαίωμα να βιαιοπραγήσει επάνω μας.
- Αν η βία είναι σε πρώιμο στάδιο λέμε και στον σύντροφο μας να ζητήσει συμβουλή από ειδικούς, αλλιώς τον εγκαταλείπουμε αμέσως.
Δεν έχουμε την πολυτέλεια να στρουθοκαμηλίζουμε για κάτι τόσο σοβαρό όσο η ενδοοικογενειακή βία, ιδίως αν υπάρχουν και παιδιά. Όλοι οι δράστες, πλούσιοι ή φτωχοί, ισχυροί η αδύναμοι, μορφωμένοι οι αμόρφωτοι πρέπει να λογοδοτήσουν για τις πράξεις τους. Από εμάς εξαρτάται λοιπόν να σταματήσει η βία. Ας αναλάβουμε την ευθύνη του εαυτού μας και ας πάρουμε την σωστή απόφαση, για να καταφέρουμε να επουλώσουμε τις πληγές μας, ή ακόμα καλύτερα να μην τις αφήσουμε να γίνουν ποτέ.
